Negeri pertama miliki syarikat penerbangan sendiri, AirBorneo berpotensi jadi 'game-changer'

tatod

PADA pertengahan bulan ini, industri penerbangan menyaksikan perkembangan baharu susulan pengenalan syarikat penerbangan dikenali sebagai AirBorneo oleh Sarawak.

Syarikat tersebut yang merupakan penjenamaan semula daripada syarikat MASwing milik Malaysia Aviation Group yang diambil alih oleh Kerajaan Negeri Sarawak.

Perpindahan pemilikan entiti tersebut dijangka diselesaikan menjelang akhir tahun ini.

Syarikat penerbangan itu akan beroperasi sebagai syarikat penerbangan perkhidmatan penuh dan akan terus memberi tumpuan kepada perkhidmatan udara luar bandar dengan rancangan untuk penerbangan radius empat hingga lima jam dan seterusnya, dalam kerja-kerja.

Sarawak juga mencadangkan untuk membina lapangan terbang antarabangsa baharu di Kuching, salah satu daripada dua 'projek infrastruktur mega' yang dirancang untuk dilaksanakan bagi merealisasikan cita-citanya menjadi hab penerbangan dan laut serantau.

Penganalisis menyifatkan perkembangan tersebut sebagai sebuah "cita-cita tinggi".

Malah, ia turut dilihat berpotensi untuk menjadi satu titik perubahan pentinga atau 'game-changer' terhadap industri penerbangan negara, meskipun masih agak terlalu awal untuk menilai impaknya.

Shukor Yusof, pengasas dan penganalisis di firma penasihat penerbangan Endau Analytics yang berpangkalan di Singapura, berkata, Sarawak mempunyai kapasiti kewangan yang kukuh, antara lain disumbangkan oleh kekayaan sumber dan profil kredit yang baik.

“Malah, Sarawak boleh membina dua lapangan terbang jika ia mahu berdasarkan pendapatan hanya setahun,” ujarnya.

Di sebalik "cita-cita besar" tersebut, Shukor percaya idea Premier Sarawak Tan Sri Abang Johari Tun Openg untuk menjadikan lapangan terbang itu setaraf dengan lapangan terbang antarabangsa Hamad di Doha, Qatar bukanlah sesuatu yang mustahil.

"Apabila anda memiliki wang tunai, segala impian boleh menjadi kenyataan," ujarnya.

Bagaimanapun, di sebalik prospek positif tersebut, penganalisis turut memberikan gambaran mengenai isu berpotensi dihadapi oleh syarikat tersebut.

Ia antaranya cabaran menyepadukan pekerja dari MASWings yang kebanyakannya tinggal di Sabah dan merupakan rakyat Sabah serta had bidang kuasa.

Pendekatan tunggu dan lihat

Shukor berkata, pada waktu ini, negeri turut tidak mempunyai kuasa atau keupayaan teknikal untuk mendaftar dan mentadbir pesawat, atau menandatangani perjanjian perkhidmatan udara dengan negara lain.

“Inilah sebabnya mengapa tiada satu negeri pun di Amerika Syarikat mempunyai syarikat penerbangan atau syarikat penerbangan ‘mereka’ sendiri – ia hanya boleh berada di peringkat nasional.

"Sudah tentu negeri boleh menjalankan syarikat penerbangan tetapi terdapat banyak halangan - birokrasi dan teknikal.

“Perkembangan terbaru ini bukan sahaja yang pertama di Malaysia tetapi mungkin juga di dunia, jadi kita tunggu dan lihat,” kata Shukor.

Selain itu, Shukor menyatakan bahawa kunci kejayaan bagi syarikat itu adalah dengan mendapatkan tenaga kerja profesional yang memiliki gabungan pengetahuan mendalam yang betul, tidak terhad kepada industri.

Dalam kes ini, golongan profesional perlu memahami sepenuhnya kedudukan unik Sarawak di Malaysia.

Terdahulu, Abang Johari berkata, Kerajaan Negeri mahu menjadikan Sarawak sebagai hab penerbangan untuk Borneo dan pintu masuk ke ASEAN.

Beliau juga berkata, AirBorneo dijangka mewujudkan keseimbangan antara ketersambungan, penawaran tambang berpatutan dan faedah ekonomi.

Sementara itu, Shukor menjangkakan bahawa peningkatan impak peningkatan perjalanan udara pasca-pandemik Covid-19 bakal mereda pada separuh kedua tahun ini berikutan isu keselamatan semakin meningkat di Eropah dan Timur Tengah.

"Walaupun suasana dalam kalangan syarikat penerbangan secara amnya positif pada hari ini, mereka patut mempertimbangkan kesan ketidakstabilan geopolitik berpanjangan," kata Shukor.

Seorang penganalisis daripada Bank Islam Malaysia Securities menegaskan bahawa lapangan terbang baharu mungkin sesuai dengan keperluan Sarawak, pada ketika ini.

“Lapangan terbang semasa di Kuching agak lama, telah wujud sejak 1950-an. Ia dibina pada asalnya sebagai lapangan terbang tentera dan selama ini, telah digunakan semula tetapi mempunyai banyak batasan berkaitan peraturan dan keperluan baharu.

“Oleh itu, mungkin lebih mudah untuk memulakan semula dengan yang baharu. Lapangan terbang baharu tersebut kemudiannya boleh mematuhi semua garis panduan dan peraturan, akan ada ruang untuk pengembangan masa depan, dan ia juga akan mempunyai reka bentuk moden," ujarnya.

Beliau turut senada dengan Shukor mengenai cita-cita tinggi yang ingin dicapai AirBorneo.

"Mungkin mereka hanya menonjolkan matlamat akhir, akan sentiasa ada proses sebelum itu yang perlu dilalui dan belum dijelaskan."

Dalam pada itu, langkah terbaharu yang diambil oleh Sarawak itu menurut beliau turut memberikan gambaran mengenai aspirasi negeri terbabit yang mahu mendapat perhatian sepatutnya menerusi rancangan pengembangan ketersambungan pengangkutannya.

Ujarnya, kewujudan AirBorneo bagaimanapun dilihat tidak bertujuan untuk bersaing dengan syarikat seperti AirAsia, Malaysia Airlines atau Batik Air.

Mengenai sektor penerbangan tempatan, penganalisis itu berkata, sektor berkenaan menunjukkan tahap pemulihan yang "sangat kuat".

“Malaysia mengalami pemulihan yang perlahan daripada pandemik Covid-19 berbanding banyak negara lain tetapi kita sudah berjaya pulih.

"Penduduk tempatan kini sudah kembali melancong. Terdapat juga pemulihan yang kukuh dalam perjalanan masuk.

“Malah, jumlah itu sudah melebihi paras pra-Covid, terutamanya dengan momentum yang kukuh dalam ketibaan pelancong dari China dan India,” ujarnya yang turut memaklumkan bahawa sektor penerbangan Malaysia akan terus pulih dengan kukuh pada tahun ini. — The Star/YVONNE TAN